BAŞARILI OLMAK VE DEĞER ORTAYA ÇIKARMAK

1. Giriş: Başarı ve Değer Ortaya Çıkarmanın Farkı

Kavramsal Fark: Kendime değer kattığımda bu başarıdır. Kendilerine değer katan çok başarılı insanlar vardır. Ancak başkalarına değer katıyorsam bu, değer ortaya çıkarmak demektir.
Sorunun Cevabı: Başarılı olmak ile değer ortaya çıkarmak arasındaki temel fark; kendinize mi, yoksa başkalarına mı değer kattığınız sorusunun yanıtında yatar.

2. Başarının Tanımı ve Üç Temel Unsuru

“Başarı Yolculuğu” kitabı hazırlığında 6 ay boyunca 137 farklı söz incelenmiş ve başarı üç ana maddede tanımlanmıştır:

Hayattaki amacını bilmek.
Yetenekleri sonuna kadar kullanıp gelişmek.
Başkalarına faydası dokunacak tohumlar ekmek.

Gözlem: İkinci maddeden üçüncü maddeye geçerken, aslında başarıdan çok değer ortaya çıkarmanın tanımı yapılmış olur. Çıkar gözetmeden, sadece başkalarına yardım etmek amacıyla hareket etmek değer ortaya çıkarmaktır.

3. Hayatın “Tren Kazaları” ve Verilen Tepki

Kaçınılmaz Gerçek: Herkes hayatında veya evliliğinde en az bir kere “tren kaza”sı yaşar.
Zamanlama ve Yaş: Bu kazayı erken yaşta geçirmek avantajlıdır; çünkü yaş ilerledikçe trene eklenen vagon (sorumluluk/insan) sayısı artar ve kaza anında daha çok kişi etkilenir.
Kritik Soru: İşe yarar bir bilgi öğrendiğinizde veya iyi bir fikir bulduğunuzda bunu kendinize mi saklarsınız, yoksa başkalarıyla paylaşır mısınız?
Temel Karar: Öğrenilen ve işe yarayan her şeyi başkalarıyla paylaşmak, değer ortaya çıkarmanın en önemli adımıdır. Neyi kendinize saklarsanız onu kaybedersiniz.

4. Değer Ortaya Çıkarma Yolculuğuna Dair 4 Gözlem

Madde 1: Bu Yolculuk Zaman Alır

İnsanlar birdenbire değer ortaya çıkaran bir noktaya gelemezler; süreçlerden ve olgunlaşma aşamalarından geçmek gerekir.

Madde 2: Başarı, Öneme Giden Bir Basamaktır

Değer katmaya giden adımları atmadan önce belirli bir başarı seviyesine ulaşmak ve “hevesini almış olmak” (ev, araba, para vb.) gerekebilir. Böylece insan “Hayatta bunun ötesinde ne var?” sorusunu soracak olgunluğa erişir.

Başarısızlık Yönetimi: Hayal ile hedef arasındaki sapmalar hüsran ve cesaret kaybı getirebilir. Başarısızlığa teslim olanlar içe kapanır. Önemli olan düşüş değil, düşüşe verilen tepkidir.
Süreç Bilinci: Sizi başarılı kılan şey mükemmel olmanız değil, diğerlerinden daha fazla teşebbüste bulunmanızdır.

Madde 3: Rahatlık Bölgesinden Çıkmak

Değer katmak insanı rahatlık bölgesinden çıkarır ve konforsuz alanlara iter.

Normal vs. Normal Olmayan: Kendin için yaşamak, anlık tatminler peşinde koşmak ve kısa vadeli düşünmek “normaldir”. Başkaları için yaşamak, ertelenmiş tatminlere odaklanmak ve uzun vadeli düşünmek ise “normal değildir”. Değer ortaya çıkaranlar, kendilerinden büyük bir amaç uğruna yaşamayı seçerler.

Madde 4: Hissedilen Değerin Tatmini

Değer bir kez hissedildiğinde başka hiçbir şey insanı aynı derecede tatmin edemez. Sevdiğiniz işi yapmak ile yaptığınız işin “dünyada bir fark ortaya çıkardığını” hissetmek birleştiğinde doğru kombinasyon yakalanır.

5. Başarılı Olmak ile Değer Ortaya Çıkarmak Arasındaki 5 Fark

1. Niyetleriniz

Başarı: Niyetler bencil olabilir.
Değer Katmak: Niyetler asla bencil olamaz; değer ve bencillik zıt kavramlardır. Küçük konularda alınan doğru kararlar niyetin niteliğini belirler.

2. Oluşturulan Etki

Başarı: Oluşturulan etki kısıtlıdır.
Değer Katmak: Oluşturulan etki sınırsızdır. Kitaplar, eğitimler veya araçlar aracılığıyla şahsen ulaşamayacağınız insanlara ulaşmak etkiyi genişletir.

İnsanları Etkilemenin ve Donanım Kazandırmanın İlkeleri:

Dürüst olmak

Beslemek (almaktan çok vermeye odaklanmak)

İnanmak

Dinlemek

Anlamak (onların yaşadığını yaşamak)

Geliştirmek

Yönlendirmek

İletişim kurmak (onlara değer vererek köprü kurmak)

Güç katmak

Diğer liderleri çoğaltmak

3. Zaman

Başarı: Hayat boyu sürebilir.
Değer Katmak: Birkaç hayat süresince devam edebilir (bırakılan mirastır).

Zamana Kıymet Verenlerin Yaklaşımı:

Zamana değer verirler. (Örn. 1000 Bilye Hikâyesi: Kalan zamanın bilincinde olmak ve öncelikleri aile ile sevdiklerine vermek).

Zamanlarını nasıl geçirdiklerine kıymet verirler. Parayla değil, zamanla ödeme yapıldığının farkındadırlar.

Zamanlarını kendilerinden sonra da varlığını sürdürecek şeylere ve insanlara adarlar.

4. Sorulan Soru

Başarı Sorusı: “Kendime nasıl değer katabilirim?”
Değer Katma Sorusu: “Başkalarına nasıl değer katabilirim?” ve üst boyutu olarak “Başkalarıyla başkaları için ne yapabilirim?”

5. Kazanılan Ödül

Başarı Ödülü: Kendi elde ettiği sonuçlardan duyulan kişisel mutluluk.
Değer Katma Ödülü: Başkalarının başarısından kaynaklanan mutluluk, verimlilik ve bunu bir “görev” olarak yerine getirme bilinci.

6. Sonuç: Zirvede Liderlik

“Zirvedekiler yalnızdır” anlayışı yanlıştır. Gerçek bir lider zirvedeyse, yanında mutlaka yukarı taşıdığı başka insanları da bulundurur. Eğer zirvede yalnızsanız aşağı inip başkalarını bulmalı ve onları da yanınızda yukarı çıkarmalısınız. Başkalarının hayatına değer kattığınız sürece çevrenizde her zaman birileri var olmaya devam edecektir.